WASHINGTON (KFK Ajans) - Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi, Türkiye Today tarafından aktarılan habere göre, ABD ile Suudi Arabistan arasında krallığın sivil nükleer programını geliştirmek üzere varılan anlaşmayı memnuniyetle karşıladığını bildirdi. Grossi, nükleer silahların yayılmasına yönelik risk endişelerine rağmen söz konusu mutabakatı tatmin edici bulduğunu kaydetti.
- UAEA Başkanı Rafael Grossi, ABD ve Suudi Arabistan arasındaki nükleer anlaşmayı tatmin edici olarak nitelendirdi.
- Washington ve Riyad, ekim ayında UAEA'dan güvenlik denetimi ve doğrulama önlemleri talep etti.
- Anlaşma kapsamında UAEA, uranyum dönüştürme ve zenginleştirme dahil tüm nükleer tesislere erişim sağlayacak.
UAEA Yönetim Kurulu toplantısının açılışının ardından gazetecilere açıklamalarda bulunan Grossi, temmuz ayında duyurulan anlaşmanın ajansın yasal çerçevesiyle tutarlı olduğunu belirtti. Grossi, "Bu anlaşmayla elde ettiğimiz sonuç son derece tatmin edici." ifadelerini kullanarak, Suudi Arabistan'da nükleer enerji geliştirme süreci başladığında kurumun sürece doğrudan dahil olacağını aktardı.
Denetim ve Doğrulama Mekanizması Devreye Giriyor
Açılış konuşmasında Washington ve Riyad yönetimlerinin ekim ayında UAEA'ya resmi başvuruda bulunduğunu hatırlatan Grossi, anlaşma kapsamında güvenlik denetimi ve doğrulama önlemlerinin uygulanmasının talep edildiğini bildirdi. Söz konusu düzenleme, UAEA'ya uranyum dönüştürme, zenginleştirme, yakıt üretimi ve yeniden işleme faaliyetlerinin yürütüldüğü Suudi tesislerine ilişkin bilgi alma ve buralara erişim hakkı tanıyacak.
Her iki hükümetin üye ülkeler ve ajans sekretaryası ile sergilediği açık ve şeffaf yaklaşımı takdir ettiğini vurgulayan Grossi, anlaşmanın kurumun yasal çerçevesiyle tamamen uyumlu olduğunu yineledi. UAEA Başkanı, Suudi Arabistan'ın ek doğrulama önlemlerini gönüllü olarak kabul ettiğini de kamuoyuna teyit etti.
Silahların Yayılması Endişesi ve Şartlar
Söz konusu mutabakat, nükleer silahların yayılmasına dair çeşitli endişeleri beraberinde getirdi. ABD medyasında yer alan haberlerde, anlaşmanın Washington'ın nükleer teknolojiyi gelecekteki askeri kullanımı önlemeyi amaçlayan alışılmış güvenceler olmaksızın ihraç etmesine olanak tanıyabileceği iddia edildi. Grossi ise bu tartışmalara rağmen anlaşmanın UAEA'nın düzenleyici çerçevesine riayet ettiğini savundu. ABD Başkanı Donald Trump ise temmuz ayında imzalanan anlaşmanın ardından yaptığı açıklamada, mutabakatın Suudi Arabistan'ın İsrail'i tanıması şartına bağlı olduğunu dile getirmişti.
Diplomatik Arka Plan ve Değerlendirme
ABD ile Suudi Arabistan arasında tesis edilen bu mutabakat, Orta Doğu'daki enerji dengeleri ve bölgesel güvenlik mimarisi açısından kritik bir dönemece işaret etmektedir. Uranyum dönüştürme ve zenginleştirme gibi hassas aşamaların UAEA denetimine açılması resmi düzeyde şeffaflık sağlasa da sivil teknolojinin barındırdığı stratejik kapasite uluslararası alanda tartışılmaya devam etmektedir. Sürecin diplomatik boyutu, enerji iş birliğinin ötesinde Washington-Riyad hattındaki ilişkilerin bölgesel ittifaklar ve normalleşme dinamikleriyle doğrudan ilişkilendirildiğini göstermektedir.

💬 Yorumlar 0
✍️ Bir Yorum Bırakın