ANKARA (KFK Ajans) - Euronews tarafından aktarılan habere göre, ABD ve İsrail yönetimlerinin İran'ın nükleer silah geliştirme kapasitesini birincil hedef haline getirmesinin ardından, İran parlamentosu ile iktidar çevrelerinde nükleer doktrin değişikliği tartışılmaya başlandı. İranlı yetkililer, Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'ndan (NPT) ayrılma ve savunma stratejilerini gözden geçirme adımlarını farklı açılardan değerlendiriyor.
- İranlı Milletvekili Kamran Ghazanfari, nükleer silah edinmenin caydırıcılık için zorunlu olduğunu savundu.
- Eski Milletvekili Heshmatollah Falahatpisheh, NPT'den ayrılmanın ülkeyi yeni savaş risklerine açık hale getireceğini belirtti.
- İran Dışişleri Bakanlığı, ülkenin Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'na bağlı kalmaya devam ettiğini duyurdu.
İran Parlamentosu Milletvekili Kamran Ghazanfari, nükleer silah inşa etmenin İran için temel bir gereklilik haline geldiğini savundu. ABD ve İsrail'in nükleer tehditleri karşısında ülkenin kayıtsız kalamayacağını belirten Ghazanfari, "Düşmanın İran'a yönelik nükleer bir saldırı tasarlaması durumunda karşılıklı bir yanıtla karşılaşacağını bilmesi için İslam Cumhuriyeti'nin nükleer doktrinini gözden geçirmeliyiz." ifadesini kullandı. Ghazanfari ayrıca, nükleer denizaltı veya bombardıman uçaklarının eksikliğinin caydırıcılığı zedelemediğini, füzelerin nükleer başlık taşımada alternatif bir yöntem sunduğunu kaydetti.
Nükleer Caydırıcılık ve NPT'den Çekilme Girişimi
Milletvekili Ghazanfari, doktrin değişikliğinin pratikte halihazırda gerçekleştiği görüşünü paylaşarak, meclis içinde NPT'den resmi olarak çekilme sürecini takip ettiklerini açıkladı. Geçtiğimiz yıl meclis başkanlık divanı üyelerince engellenen bu planın genel kurul gündemine getirilmesi için vekillerin baskı yapmayı sürdürdüğünü ifade eden Ghazanfari, nükleer silaha sahip olmanın küresel ölçekte karşılıklı saldırıları engelleyen bir caydırıcılık oluşturduğunu öne sürdü.
Aynı Zamanda, eski İranlı Milletvekili Heshmatollah Falahatpisheh, nükleer silah edinilse dahi gerçek bir nükleer caydırıcılık sağlanamayacağını belirtti. Nükleer caydırıcılığın atom bombasına sahip olmak, caydırıcı nükleer denge kurmak ve nihai darbeyi vurabilme yeteneğinden oluşan üç bileşeni bulunduğunu hatırlatan Falahatpisheh, İran'ın askeri stratejisinin konvansiyonel temellere dayandığını ve bunun etkinliğini koruduğunu ifade etti.
Anlaşmadan Ayrılmanın Riskleri ve Resmi Tutum
Falahatpisheh, NPT'den ayrılmanın İran'ın ulusal çıkarlarına hizmet etmeyeceğini ve gelecekteki savaşlar için zemin hazırlayacağını kaydetti. İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi'nin milletvekillerinin hazırladığı NPT'den çekilmeye dair üç aşamalı acil yasa tasarısını onaylamadığını vurgulayan Falahatpisheh, bu onayın çıkmaması sebebiyle planın genel kurula inmediğini söyledi.
Ülke liderliğini denetlemekle görevli Uzmanlar Meclisi ise yayımladığı bildiride, NPT'den çekilme konusunun incelenmesinin, savunma doktrininin gözden geçirilmesinin ve gerekli caydırıcılığın oluşturulmasının kaçınılmaz bir zorunluluk haline geldiğini kaydetti. Gelişmeler üzerine son pozisyonunu açıklayan İran Dışişleri Bakanlığı ise İslam Cumhuriyeti'nin Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'na olan bağlılığını sürdürdüğünü bildirdi.
Diplomatik Arka Plan ve Değerlendirme
İran siyasetinde NPT anlaşmasından çekilme ve nükleer doktrini değiştirme ekseninde yürütülen tartışmalar, ülkenin savunma bürokrasisi ile dış politika organları arasındaki yaklaşım farklılıklarını yansıtıyor. Parlamentodaki bazı gruplar ve Uzmanlar Meclisi konuyu ulusal varoluş ve caydırıcılık zemininde ele alarak radikal bir dönüşüm talep ederken, Dışişleri Bakanlığı uluslararası hukuki taahhütleri koruma yönünde resmi tavrını beyan ediyor.
Bölgesel güvenlik dengeleri çerçevesinde, İran'ın NPT'den resmi olarak ayrılması veya nükleer programın kapsamını askeri boyuta taşıması yönündeki olası bir adım, Orta Doğu genelindeki diplomatik ve askeri dengeleri doğrudan etkileme kapasitesine sahip bulunuyor. Bu tartışmaların meclis ve resmi kurumlar nezdinde gündemde tutulması, Tahran yönetiminin nükleer müzakereler ve bölgesel yaptırım süreçlerindeki pozisyonunu şekillendirmeyi amaçlayan kritik bir diplomatik manevra alanı olarak değerlendiriliyor.
💬 Yorumlar 0
✍️ Bir Yorum Bırakın