PARİS (KFK Ajans) - Fransa'nın en prestijli edebiyat ödüllerinden Goncourt'u kazanan 62 yaşındaki yazar Philippe Jaenada, ödülü almasının ertesi gününde romanını yazarken üç kez yapay zekâ kullandığını duyurdu. Türkiye Today tarafından aktarılan habere göre, İngiliz The Guardian gazetesinin aktardığı mülakatta France Inter radyosuna konuşan yazar, Paris'in 2. bölgesindeki Drouant restoranında toplanan Academie Goncourt jürisinin kararının ardından sürece dair detayları paylaştı.
- Philippe Jaenada, 1949 yılındaki faili meçhul bir cinayeti anlattığı romanıyla Goncourt Ödülü'nü kazandı.
- Yazar, romanı kaleme alırken araştırma, okurlarla oyun oynama ve alay etme amacıyla üç kez yapay zekâdan yararlandığını belirtti.
- Goncourt Akademisi jürisinin oylamasında Jaenada 6 oy alırken, rakibi Sylvain Prudhomme 3 oyda kaldı.
Jaenada, Paris'te 1949 yılında işlenen faili meçhul bir cinayeti yeniden ele alan "L’Inconnue du quai de Javel" (Quai de Javel'in Bilinmeyen Kadını) adlı romanıyla salı günü ödülün sahibi oldu. Yazar, okurlarla bir oyun oynamak amacıyla romana ilk olarak ChatGPT tarafından yazılmış bir cümle yerleştirdiğini ve bu cümleyi jüriye ancak ödülün açıklandığı gün bildirdiğini ifade etti.
Teknik Ayrıntılar ve Araştırma Amacıyla Kullanım
Yapay zekâ programının teknik bir ayrıntıya ilişkin "tamamen saçma yanıtlar" verdiğini ve bu durumla alay etmek amacıyla yapay zekâ tarafından üretilen bir bölümü de metne dahil ettiğini söyleyen Jaenada, teknolojiyi araştırma amacıyla da kullandığını belirtti. Yapay zekânın yayılmasının durdurulamayacağına inandığını vurgulayan Jaenada, "Yokmuş gibi davranamayız. Kullanılması gerekiyor ancak önce varlığı kabul edilmeli, ardından onu kontrol etmeyi öğrenmek şart. Yapay zekâ yararlı olmalı." ifadelerini kullandı.
Bu gelişme, akademinin eylül ayında Thelyson Orelien'in "C’etait ca ou mourir" (Ya Bu Ya da Ölüm) adlı kitabını aday listesinden çıkarma kararının hemen ardından yaşandı. Haiti asıllı Kanadalı yazarın 35 binden fazla satan ve Fnac Roman Ödülü'nü kazanan ilk kitabı, gazeteci Samuel Fitoussi'nin metni Pangram adlı yapay zekâ tespit aracından geçirmesinin ardından tartışma konusu haline gelmişti.
Akademinin İlkeleri ve Oylama Sonuçları
Goncourt Akademisi, araştırmacılar ve gazetecilerin yaptığı analizlerin romanın büyük olasılıkla yapay zekâ ürünü olduğunu göstermesi üzerine 25 Eylül'de bir açıklama yayımladı. Açıklamada, ödülün güvenilirliğini korumak ve yapay zekâ desteğiyle oluşturulan metinleri desteklemediğine yönelik açık bir mesaj verilmek istendiği kaydedildi. Orelien, suçlamaları iftira olarak nitelendirip makine tarafından tek bir cümlenin bile yazılmadığını savunsa da önceki çalışmalarındaki intihalleri kabul ederek özür diledi; ardından Kanadalı yayıncısı Boreal, yeni kanıtlar doğrultusunda yazarla ilişkisini kesti.
Oylamanın ilk turunda 6 oy alarak başarıya ulaşan Jaenada, 3 oy alan rakibi Sylvain Prudhomme'un "De l’autre cote du lac" (Gölün Diğer Tarafında) isimli eserini geride bıraktı. Daha önce dört kez kısa listeye kalan ve Fransa'daki faili meçhul suçları ele alan kitaplarıyla bilinen Jaenada, son romanında Paris'in Montparnasse bölgesinde "100 portrenin kadını" olarak tanınan 29 yaşındaki sanatçı modeli Louise Cansot'nun 1949'daki ölümünü işliyor.
Ekonomik ve Stratejik Değerlendirme
Goncourt Ödülü, kazanan yazara yalnızca 10 avro (yaklaşık 11,40 dolar) tutarında sembolik bir çek sunsa da Fransa'nın ve uluslararası yayıncılık sektörünün ticari açıdan en etkili edebiyat tescillerinden biri olarak kabul ediliyor. Eserlerin satış rakamlarını doğrudan artıran bu prestijli ödül çevresinde yaşanan yapay zekâ tartışmaları, telif hakları, edebi özgünlük ve yaratıcı endüstrilerin geleceği konusundaki standartların yeniden belirlenmesine yol açıyor.
Akademinin yapay zekâ destekli eserleri diskalifiye etme yönündeki katı duruşuna karşılık, ödülü kazanan Jaenada'nın teknolojiyi sınırlı ve deneysel bir araç olarak kullandığını açıklaması, edebiyat dünyasında insan yaratıcılığı ile teknolojik katkı arasındaki sınırların nasıl çizileceğine dair yeni bir hukuki ve etik zemin oluşturuyor.



💬 Yorumlar 0
✍️ Bir Yorum Bırakın