NAZİLLİ (KFK Ajans) - Olive Oil Times tarafından aktarılan verilere göre, Türkiye 2026/27 üretim sezonunda 400 bin ila 500 bin metrik tonluk rekolte tahminiyle tarihi bir zeytinyağı hasadına hazırlanıyor. Sektör uzmanları, rekoltedeki bu güçlü yükselişi ağaçların periyodisite döngüsünde "var yılına" girmesine ve son yirmi yılda dikilen milyonlarca yeni ağacın verim çağına ulaşmasına bağlıyor.
- Türkiye'de 2026/27 sezonu zeytinyağı rekoltesinin 400 bin ile 500 bin metrik ton arasında gerçekleşeceği öngörülüyor.
- Zeytin hasadında günlük işçi yevmiyesi geçen yıla kıyasla 900 liradan yaklaşık 1.500 liraya yükseldi.
- Türkiye'nin zeytinyağı ihracatı 2026 yılının ilk dokuz ayında yüzde 53 gerileyerek 15 bin 700 tona düştü.
Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi (UZZK) Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Tan, yaklaşık 20 yıl önce toprakla buluşturulan zeytin ağaçlarının üretime katılmasıyla elde edilen bu artışın ve kırılan rekorların rastlantı olmadığını ifade etti. Resmi verilere göre 15 yıl önce 90 milyon olan Türkiye'deki zeytin ağacı varlığı 200 milyona yaklaşırken, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri bunlardan yaklaşık 155 milyonunun meyve veren ağaç niteliğinde olduğunu gösteriyor.
Resmi rekolte tahmin çalışmalarının koordinasyonu, 2007 yılından bu yana süreci yürüten UZZK'dan alınarak Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesine devredildi. Kuraklık ve doğal verim döngüsü sebebiyle üretimin 300 bin metrik tonun altında kaldığı 2025/26 sezonunun ardından gelen bu toparlanma, rekor seviyelerin kaydedildiği 2024/25 sezonundaki 475 bin tonluk resmi tahminleri de aşabilecek bir tabloya işaret ediyor.
Maliyet Artışı ve Düşen Fiyatlar Üreticiyi Zorluyor
Türkiye'nin önde gelen üretici ve ihracatçılarından Artem Oliva'nın yönetici ortağı Murat Akman, yaptıkları saha değerlendirmelerine dayanarak 2026/27 sezonunda ulusal zeytinyağı üretiminin 500 bin ila 550 bin tona ulaşmasını beklediklerini aktardı. Akman, kesin miktarın hasat gidişatına, zeytinin yağ oranına ve sofralık ayrımına bağlı olacağını hatırlatarak yüksek rekoltenin doğrudan üretici refahına yansımayabileceği uyarısında bulundu.
İşçilik, tarımsal girdiler, enerji ve finansman maliyetlerinin son dönemde ciddi şekilde tırmandığını vurgulayan Akman, bol arz beklentisinin kaynak fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğunu ve bazı bölgelerde dökme zeytinyağı fiyatlarının üretim maliyetlerinin altına indiğini dile getirdi. Türkiye'de sızma zeytinyağının üretici satış fiyatı litre başına 5 avronun altında seyrederken Nazilli'de 195 lira (3,51 avro), Aydın'da 220 lira (3,96 avro) ve Edremit'te 274 lira (4,94 avro) seviyelerinde işlem görüyor.
Tarlada Kalan Mahsul ve İhracat Pazarlarındaki Durum
İzmir merkezli Olizzi firmasının kurucusu ve zeytinyağı tadımcısı Ece Er Aydın, düşen fiyatlar ile tırmanan işçilik giderleri sebebiyle kimi bölgelerde üreticilerin zeytini dalında bırakma riskiyle karşı karşıya kaldığını belirtti. Bölgedeki üreticiler hasat işçiliği günlük yevmiyelerinin geçen yılki 900 liradan yaklaşık 1.500 liraya çıktığını bildirirken, Balıkesir genelinde ise bu sezon yaklaşık 40 bin metrik tonluk üretim hedefleniyor.
Balıkesirli yerel üretici Nermin Gökduman, gelirlerin maliyetleri karşılamaması nedeniyle birçok çiftçinin bu yıl ailesiyle birlikte dahi hasada çıkamayacağını ve ürünün bahçede kalma olasılığının bulunduğunu kaydetti. Üretimdeki yüksek potansiyele rağmen ihracatta daralma yaşanırken, Türkiye'nin zeytinyağı ihracatı 2026 yılının ocak-eylül döneminde bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 53 düşüşle 15 bin 700 tona geriledi.
Ekonomik ve Stratejik Değerlendirme
Türkiye'nin zeytin ağacı varlığını 200 milyon bandına taşıması ve 155 milyon meyve veren ağaç kapasitesine ulaşması, ülkeyi küresel zeytinyağı piyasasında 500 bin tonluk üretim eşiğine taşıyarak kalıcı bir hacim avantajı sağlamaktadır. 2022/23 sezonunda 146 bin tonluk dış satımla elde edilen 700 milyon doları aşkın rekor ihracat gelirine karşılık, 2026'nın ilk dokuz ayında ihracatın 15 bin 700 tona kadar gerilemesi dış ticaret akışında dengelenmesi gereken bir süreç olduğunu göstermektedir.
Tarlada işçi yevmiyelerinin 1.500 liraya ulaşması ve dökme fiyatların üretim maliyet sınırlarına yaklaşması, üretim hacmindeki artışın sürdürülebilirliği açısından üretici kârlılığını kritik hale getirmektedir. Sektör temsilcilerinin değerlendirmelerine göre, modern işleme tesisleriyle yükseltilen sızma yağ kalitesinin uluslararası pazarlarda güçlü bir marka kimliğiyle buluşturulması, rekolte artışının ekonomik getirisini korumak adına temel bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır.
💬 Yorumlar 0
✍️ Bir Yorum Bırakın