DUBLİN (KFK Ajans) - The Guardian World tarafından aktarılan araştırma sonuçlarına göre, yapay zeka veri merkezi geliştiricileri enerji taleplerini karşılamak amacıyla tesis bünyesinde büyük ölçekli gaz santralleri kurmayı hedefliyor. ABD, İngiltere ve Avrupa genelindeki veri merkezlerinin, ulusal şebekelere bağlanma süreçlerindeki gecikmeler sebebiyle 181 gigavatlık gaz yakıtlı kapasite oluşturmaya yönelik planlar hazırladığı bildirildi. Söz konusu kapasitenin, Büyük Britanya'nın en yüksek elektrik talebinin neredeyse dört katına ulaştığı kaydedildi.
- Veri merkezlerinin planladığı 181 gigavatlık gaz santrali kapasitesi, Büyük Britanya'nın en yüksek elektrik talebinin yaklaşık dört katına denk geliyor.
- Tesislerin yüzde 90'ının planlandığı ABD'de bu santrallerin yılda 345 milyon metrik ton karbondioksit eşdeğeri emisyon üreteceği öngörülüyor.
- Yapay zeka veri merkezlerinin elektrik talebinin 2035 yılına kadar yaklaşık dört katına çıkarak 2 bin 354 teravatsaate ulaşması bekleniyor.
BloombergNEF tarafından hazırlanan araştırma, hızla enerjiye ulaşma hedefinin hayata geçmesi durumunda, planlanan gaz santrallerinin yüzde 90'ına ev sahipliği yapan ABD'de yılda yaklaşık 345 milyon metrik ton karbondioksit eşdeğeri salım gerçekleşeceğini gösterdi. Bu miktarın, yaklaşık 72,8 milyon fosil yakıtlı aracın yıllık sera gazı salımına denk geldiği açıklandı.
Rapor, dünya liderlerinin temiz kaynaklardan elektrifikasyon konusunu ele almak üzere 31. BM İklim Zirvesi için Türkiye'de toplandığı sırada yayımlandı. Fransa ve Almanya dahil olmak üzere bazı Avrupalı liderlerin ise zirve yerine AB liderlerinin ilk özel yapay zeka zirvesi için Dublin'e gideceği belirtildi.
Enerji Talebinde Dört Kat Artış Beklentisi
BloombergNEF Veri Merkezleri ve Gelişen Teknolojiler Başkanı Mark Daly, yapay zeka alanındaki ekonomik dinamiklerin veri merkezi geliştiricileri açısından enerjiye hızlı ulaşımı en temel öncelik haline getirdiğini ifade etti. Daly, iklim üzerindeki nihai etkinin yalnızca bu tesislerin tükettiği elektrik miktarına değil, şebekelerin bu merkezleri sisteme bağlama hızına ve enerji sistemlerinin artan taleple birlikte temiz üretim kapasitesi ekleyip eklemeyeceğine bağlı olduğunu aktardı.
Raporda, yapay zeka veri merkezlerinin elektrik talebinin 2035 yılına kadar neredeyse dört katına çıkarak 2 bin 354 teravatsaate ulaşacağı ve küresel elektrik talebinin yüzde 7'sini oluşturacağı öngörüldü. Bu tesislerin sunuculara enerji sağlamak, donanımları soğutmak ve bina sistemlerini işletmek için yüksek miktarda elektrik kullandığı kaydedildi.
Mark Daly, geliştiricilerin gaz santrallerinin geçici olacağını ileri sürdüklerini ancak tesislerin faaliyete geçmesinin ardından ekonomik gerekçelerle fosil yakıtlara uzun vadeli bağımlılık riski doğabileceğini aktardı. Raporda, yeni veri merkezlerinin doğrudan ulusal şebekeye bağlanmasının daha sürdürülebilir bir tercih olduğu ve emisyon etkilerini sınırlandırmak için şebeke bağlantılarının hızlandırılmasının şart olduğu vurgulandı.
İngiltere'de Şebeke Gecikmeleri Santral Taleplerini Artırdı
İngiltere gaz şebekelerini temsil eden Future Energy Networks verilerine göre, elektrik şebekesine erişimde yaşanan aksaklıklar sebebiyle planlanan veri merkezleri 2024-2025 döneminde gaza bağlanmak amacıyla 100'den fazla başvuruda bulundu. Buckinghamshire'daki Wapseys Wood ile Bedfordshire'daki Quest Park projelerinin, uzun şebeke bekleme süreleri nedeniyle kendi gaz santrallerini kurmak isteyen merkezler arasında yer aldığı aktarıldı.
Maliye Bakanı John Healey'nin veri merkezi mutabakatı kapsamında, merkezlerin şebeke bağlantısı tamamlanana kadar tesis içinde geçici fosil yakıt santralleri kurup işletmesine izin verdiği bildirildi. Global Action Plan Politika ve Kampanyalar Başkanı Oliver Hayes ise kararı eleştirerek, veri merkezleri için özel gaz santralleri kurulmasının iklim hedefleri açısından kabul edilemez olduğunu ve kurulan bu tesislerin yüksek emisyon seviyelerini uzun yıllar kalıcı hale getireceğini söyledi.
Ekonomik ve Stratejik Değerlendirme
Yapay zeka teknolojilerinin gereksinim duyduğu yüksek işlem gücü, küresel enerji altyapılarının kapasite sınırlarını zorlamaktadır. Geliştiricilerin ulusal şebekelerdeki bağlantı sürelerini beklemek yerine 181 gigavatlık yerinde gaz üretim kapasitesine yönelmesi, karbon azaltım taahhütleri ile dijital altyapı yatırımlarının büyüme temposu arasındaki dengesizliği somut biçimde ortaya koymaktadır.
Türkiye'de düzenlenen iklim zirvesinde ele alınan elektrifikasyon hedefleri doğrultusunda, veri merkezlerinin emisyon yükünü hafifletmek için şebeke entegrasyon süreçlerinin hızlandırılması temel bir zorunluluk olarak değerlendirilmektedir. Hızlı devreye alma hedefiyle inşa edilen fosil yakıt santrallerinin kalıcı hale gelme riski, enerji dönüşüm politikalarında teknik ve çevresel planlamanın eş zamanlı yürütülmesini zorunlu kılmaktadır.
💬 Yorumlar 0
✍️ Bir Yorum Bırakın